巴黎加泰罗尼亚广场城市森林改造项目丨法国巴黎

Guillaume Bontemps/paris.fr

Las miejski zamiast betonu. Tak ożył paryski plac Kataloński

Mateusz Markowski

Paryż wdraża jeden z najbardziej ambitnych projektów ostatnich lat. W 2022 roku władze miejskie ogłosiły rozpoczęcie procesu zazieleniania stolicy, mającego na celu osiągnięcie neutralności klimatycznej do 2050 roku oraz pokrycie roślinnością ponad połowy jej powierzchni. Pierwsze efekty są już widoczne. Zimą z 2023 na 2024 rok plac Kataloński przeszedł imponującą metamorfozę, zmieniając się z betonowego ronda w miejski las. W ramach tego projektu posadzono 470 drzew, z czego 270 to duże i średnie okazy, a 200 to młode drzewka w wieku od 2 do 4 lat. W efekcie betonowe nawierzchnie ustąpiły miejsca ponad 4000 m kw. zieleni. Koszt inwestycji wyniósł 10 mln euro.

Las miejski na placu Katalońskim – korzyści

Nowo powstały las miejski czerpie inspirację z naturalnych lasów regionu Île-de-France. Wśród posadzonych drzew dominują rodzime gatunki, takie jak grab i dąb. Wprowadzono również gatunki bardziej odporne na zmiany klimatyczne, np. dęby ostrolistne, dęby omszone i klony Montpellier. Dzięki zastosowaniu różnorodnych warstw roślinności, obejmujących duże i małe drzewa, a także krzewy i roślinność okrywową, powstał kompletny ekosystem sprzyjający różnorodności biologicznej. Utworzenie miejskiego lasu niesie ze sobą liczne korzyści zarówno dla środowiska, jak i dla mieszkańców. Roślinność pomaga obniżyć temperaturę otoczenia, redukując efekt miejskiej wyspy ciepła nawet o 4°C, co znacząco poprawia komfort życia w upalne dni. Dodatkowo drzewa pełnią funkcję naturalnych filtrów powietrza – pochłaniają dwutlenek węgla oraz inne zanieczyszczenia, przyczyniając się do poprawy jego jakości. Nowa przestrzeń zielona sprzyja także zwiększeniu bioróżnorodności, tworząc dogodne warunki do rozwoju wielu gatunków roślin i zwierząt, co wzmacnia miejski ekosystem.

Guillaume Bontemps/paris.fr

Plac Kataloński jako nowa przestrzeń

W centralnej części placu powstała polana o powierzchni 600 m kw., stanowiąca miejsce relaksu dla mieszkańców. Aby zwiększyć komfort w upalne dni, przewidziano instalację strefy zraszającej. Dodatkowo ustawiono duże drewniane ławki, które umożliwiają odpoczynek i kontakt z naturą. Od 1985 do 2022 roku w centralnej części ronda znajdowała się fontanna „Le Creuset du Temps” (Tygiel Czasu) autorstwa polskiego rzeźbiarza żydowskiego pochodzenia Shamaïa Habera. Elementy niszczonego i wyłączonego z użytku dzieła ponownie wykorzystano w przestrzeni placu. Dodatkowo jedną z nowych alejek nazwano na cześć artysty i jego fontanny. Zmiana funkcji placu wpłynęła również na organizację ruchu. Miejsce dawnego ronda przekształcono w przestrzeń dostępną dla pieszych i rowerzystów. Samochody poruszają się teraz w układzie podkowy, co było postulatem mieszkańców i zostało zatwierdzone przez radę dzielnicy już w 2019 roku. Wprowadzono również dwukierunkową ścieżkę rowerową, która łączy plac z siecią tras rowerowych w okolicy.

Plan nowego placu. Fot. paris.fr

Ograniczenie emisji dwutlenku węgla i przyszłe plany

Aby ograniczyć ślad węglowy tej inwestycji, zastosowano szereg ekologicznych rozwiązań. Większość sadzonek pochodzi z lokalnych szkółek, co zmniejsza emisję związaną z ich transportem. Dodatkowo zoptymalizowano logistykę, redukując liczbę ciężarówek wykorzystywanych do przewozu materiałów. W projekcie postawiono także na recykling – aż 60% krawężników i 25% płyt granitowych pochodzi z odzysku. Projekt miejskiego lasu na placu Katalońskim to część większej strategii zazieleniania Paryża. W najbliższym czasie infrastruktura zostanie rozszerzona na pobliskie tereny, w tym rue du Commandant René Mouchotte, gdzie powstaje leśna promenada.

Plac Kataloński dawniej i obecnie. Fot. Google Maps i Guillaume Bontemps/paris.fr

PLAC PRZED PRZEBUDOWĄ

PLAC PO PRZEBUDOWIE

Guillaume Bontemps/paris.fr

Guillaume Bontemps/paris.fr

Guillaume Bontemps/paris.fr

Guillaume Bontemps/paris.fr

Guillaume Bontemps/paris.fr

Guillaume Bontemps/paris.fr

Guillaume Bontemps/paris.fr

Mateusz Markowski

Miłośnik i pasjonat architektury, urbanistyki i zabytków. Absolwent gospodarki przestrzennej na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Od kilku lat prowadzi na Facebooku i Instagramie fanpage "Blizny Poznania", który zyskuje sporą popularność. Niedawno założył fanpage o podobnej tematyce - "Blizny Warszawy", gdzie pokazuje przykłady renowacji zabytków, zmian w przestrzeni miejskiej i tworzy zestawienia PRZED/PO. Mateusz, w kręgu bliskich osób znany jako Kosik, jest duszą towarzystwa i kocha dobrą zabawę.